Waarom mentale veerkracht minstens zo belangrijk is als je medische traject
veerkracht
Mentale ondersteuning tijdens je IUI, IVF of ICSI traject – geen luxe, maar noodzaak!
Als je midden in een fertiliteitstraject zit, is het bijna onmogelijk om géén stress te ervaren. Je maakt je zorgen over of het ooit gaat lukken, en zo ja: wanneer dan. Je bent je continu bewust van je eigen lichaam, je relatie, de tijd die tikt. En dan hoor je óók nog dat stress je vruchtbaarheid kan beïnvloeden, alsof je nog niet genoeg stress had…
Hoewel deze fase vanzelfsprekend stressvol is, is er geen reden om bang te zijn dat jouw huidige stressniveau een zwangerschap in de weg zou kunnen staan. De negatieve effecten van stress op je lichaam (en dus mogelijk ook op je vruchtbaarheid) zijn vooral bewezen in zeer extreme omstandigheden van langdurige/chronische stress. (Denk hierbij aan bijvoorbeeld burn out, depressie, ondervoeding/anorexia of een sportverslaving).
Stress heeft daarentegen wél invloed op hoe jij je staande houdt in een intens fertiliteitstraject, waarbij je ontzettend veel moet inleveren zonder dat je de zekerheid hebt dat je er uiteindelijk iets voor terugkrijgt.
En dan gebeurt het volgende:
Je voelt dat je lichaam niet meewerkt, terwijl je zo je best doet. Je leest over hoe stress een negatief effect kan hebben, en dat maakt je nóg onrustiger. Voor je het weet nemen irreële en niet-helpende gedachten de overhand:
“Ben ik nu zelf de reden dat het niet lukt?”
“Wat nou als het nooit gaat lukken?”
“Had ik dat wijntje nou beter niet kunnen nemen?”
De vicieuze cirkel
Op dat moment beland je in een cirkel: meer stress → slechter voelen → minder hoop en zelfzorg → moeilijker omgaan met tegenslagen.
Wanneer je stressniveau langdurig hoog is, merk je dat je steeds minder energie hebt. Je trekt je terug, hebt nergens meer zin in. Het kost je teveel energie om steeds dat masker weer op te moeten zetten. Voor je het weet wil je alleen nog maar in je joggingbroek op de bank zitten met een Netflix serie en heb je voor de zoveelste keer Thuisbezorgd laten komen.
En hoewel dit misschien kan lijken op een vorm van “selfcare” en troost, door slecht voor jezelf te zorgen i.c.m. alle stress en hormoonschommelingen die bij een fertiliteitstraject komen kijken, wordt het er allemaal niet beter op.
Tegenslagen – zoals een negatieve test of een afgebroken cyclus – komen nog harder binnen. Je begint veerkracht te verliezen. En waar je eerst een mislukte poging ergens nog wel kon relativeren en weer doorging, merk je nu dat het steeds moeilijker wordt om met teleurstellingen om te gaan. Voor je het weet begint het weer van voor af aan en kost het je nog meer moeite om jezelf weer bij elkaar te rapen voor de volgende ronde.
De medische kant
In het ziekenhuis ligt de focus vooral op het medische proces: onderzoeken, echo’s, uitslagen en behandelplannen. Voor je het weet sta je buiten met een tas vol hormooninjecties en een volle afsprakenkaart, zonder dat er echt aandacht is voor of je hier wel klaar voor bent. Maar de behandeling on hold zetten voelt als stilstaan, als verloren tijd. Tijd die je misschien wel helemaal niet (meer) hebt. Ook al voel je je er misschien nog niet klaar voor, het geeft je toch het gevoel weer wat grip te hebben en zelf iets te kunnen doen om je kansen te vergroten. Dus start je bij je volgende menstruatie met de injecties, en begint het ziekenhuis – ondanks alles – bijna vertrouwd te voelen.
In de spreekkamer is vaak weinig ruimte om te praten over hoe je je mentaal voelt tijdens een vruchtbaarheidsbehandeling. Veel vrouwen voelen zich daarin alleen. Alleen met de stress, twijfel en het gevoel niet goed genoeg te zijn. Daarbovenop komen de extra pijnlijke momenten: verjaardagen waar iemand tussen de taart en koffie door vraagt “En… wanneer komen de kinderen?”, of het nieuws dat wéér iemand in je omgeving (in één keer) zwanger is geraakt. Dág positieve mindset…
Zullen we de man niet vergeten…?
In gesprekken over vruchtbaarheidsproblemen gaat het vaak vooral over de vrouw. Logisch misschien, want zij ondergaat tenslotte voor het grootste deel de behandelingen, de echo’s en de puncties. Maar daarmee vergeten we soms dat de man vaak net zo’n grote kinderwens heeft – en in een lastige positie zit. Altijd maar aan de zijlijn machteloos moeten toekijken. De opmerking dat hij vaak “alleen maar iets hoeft in te leveren” klinkt in eerste instantie misschien grappig en luchtig, maar is allesbehalve ontspannen als er zoveel vanaf hangt. Daarbij komt het schuldgevoel als het weer niet gelukt is, en het hardnekkige taboe onder mannen om hierover te praten. Het maakt de stilte alleen maar groter – en het verdriet soms ook.
Daarom is praten zo belangrijk
Het klinkt misschien cliché, maar praten werkt echt. Niet om alles op te lossen, maar om de druk te verlichten. – Praten met gelijkgestemden geeft (h)erkenning: je merkt dat je niet de enige bent die hiermee worstelt. – Praten met een professional kan je helpen om te focussen op de dingen waar je wél invloed op hebt: hoe je met stress omgaat, wat je nodig hebt om je beter te voelen, hoe je grenzen stelt of ruimte creëert voor je emoties.
Door dat te doen, vergroot je je gevoel van controle – en daarmee ook je mentale veerkracht. En die veerkracht maakt écht het verschil:
Je leert beter omgaan met tegenslagen
Je herstelt sneller na moeilijke momenten
Je raakt minder snel uit balans bij onzekerheid
Je kunt beter dicht bij jezelf blijven, je grenzen herkennen én deze bewaken
Je krijgt weer zin in dingen die je energie geven in plaats van kosten
Tot slot
Je hoeft niet te wachten tot je ‘erdoorheen zit’ om hulp te zoeken. Je hoeft jezelf niet te vergelijken met hoe anderen het doen. Je mag wel jezelf een extra buffer gunnen om onvoorziene klappen op te vangen, zodat je eigen energievoorraad en veerkracht intact kan blijven voor al het leuks in je leven wat nu wél goed gaat. Want soms vergeten we door alle stress dat die er ook nog zijn. 🤍
https://foreverbaby.nl/blogs/expert-aan-het-woord/beschuit-met-ruisjes-meer-dan-medisch/
Mentale ondersteuning tijdens je IUI, IVF of ICSI traject – geen luxe, maar noodzaak!
Wat heb je wél zelf in de hand tijdens een fertiliteitstraject?
Wat je wél kunt doen
Wat je wél in de hand hebt tijdens een fertiliteitstraject
Een fertiliteitstraject kan voelen alsof je alle grip kwijt bent. Je cyclus bepaalt je agenda, je lijf werkt niet mee en je hoofd draait overuren. Veel ligt buiten je macht – en dat is frustrerend.
Maar er zijn ook dingen waar je wél invloed op hebt. Geen loze beloftes, maar praktische keuzes die je helpen om meer rust en veerkracht te ervaren.
Hier zijn 5 dingen die jij zelf in de hand hebt:
1.
Plan tijd voor jezelf
Een traject vraagt al genoeg van je. Zet daarom wekelijks bewust een moment in je agenda dat alleen voor jou is. Dat hoeft niet groot: een wandeling, een warm bad, of een middagje op de bank kan al veel doen. En ja, als daar een stukje chocola of een glas wijn bij hoort (op de momenten dat dat kan) – gun jezelf dat. Goed voor jezelf zorgen zit vaak in de kleine dingen.
2.
Bewaak je grenzen
Je energie is kostbaar. Het is oké om een babyshower of verjaardag af te zeggen als het je te veel kost. Dat maakt je geen slechte vriendin – integendeel. Je voorkomt dat je jezelf forceert en creëert ruimte voor eerlijkheid. Want hoezeer jij haar zwangerschap ook gunt, meedoen in de blijdschap kan pijnlijk zijn. En voor de ander is het óók lastig om haar geluk in te houden omdat ze jou niet wil kwetsen. Grenzen stellen maakt het voor jullie beiden lichter.
3.
Check regelmatig in bij jezelf (en je partner)
Mindfulness klinkt misschien zweverig, maar het is simpelweg even stilstaan bij wat je voelt en denkt. Dat voorkomt dat je verdrinkt in alles wat er door je hoofd raast. Negatieve gedachten zijn niet altijd de waarheid; door ze aandacht te geven, kun je ze ook weer makkelijker loslaten.
Check ook geregeld in bij je partner: staan jullie er nog hetzelfde in? Voelen jullie je prettig bij de stappen die gezet worden? Zo blijf je samen op één lijn.
4.
Wees kritisch op adviezen, gewoontes en ‘experts’
Veel vrouwen proberen van alles om hun kansen te vergroten: supplementen, diëten, behandelingen of adviezen van zogenaamde zelfbenoemde experts op social media. Maar vraag jezelf af: hoe helpend is dit nu eigenlijk?
Google jij altijd al je symptomen? Doe je zelfs op vakantie dagelijks ovulatietesten? Of onderga je allerlei behandelingen die misschien meer beloven dan ze kunnen waarmaken? Voor je het weet zit je vast in een web van regels en restricties, waarin je hele leven om vruchtbaarheid draait. Schrijf eens op wat je allemaal doet en vraag jezelf af: is dit wetenschappelijk bewezen? Wegen die enkele procenten echt op tegen de stress, tijd, energie en kosten die het je nu oplevert? Vaak niet. Investeer die energie liever in dingen waar je wél blij van wordt.
Wees daarnaast alert op mensen die inspelen op je hoop of wanhoop, zeker als er geld in het spel is. Veel influencers hebben geen medische kennis en laten je bewust twijfelen aan artsen of de wetenschap, om je vervolgens te overtuigen dat zij dé oplossing hebben. Vaak doen ze dat ook nog door je een schuldgevoel aan te praten – alsof het jouw eigen schuld is dat het nog niet gelukt is, omdat je hun methode of product nog niet hebt geprobeerd. Beloven ze gegarandeerd succes of exclusieve resultaten tegen betaling? Dan mag er direct een alarmbel afgaan. Laat je niet afhankelijk maken van figuren die jouw kwetsbaarheid als verdienmodel gebruiken. Kies liever voor adviezen die je rust en vertrouwen geven, in plaats van meer stress, twijfel en schuldgevoel.
5. Gun jezelf herstel
Elke cyclus is intens: hoop, spanning, teleurstelling – en dan weer door. Maar je hoeft niet altijd direct verder. Na een mislukte poging of miskraam mag je ook kiezen voor pauze. Geen hormonen, echo’s of afspraken – gewoon even ademhalen. Dat voelt misschien als stilstaan, maar het is juist vooruitgang: je kiest voor herstel. Met meer energie en veerkracht kun je de volgende stap beter aan.
________________________________________
✨ Een fertiliteitstraject is zwaar – dat staat vast. Maar je kunt er wél voor kiezen om goed voor jezelf te zorgen onderweg. Zorg ervoor dat je jezelf niet kwijtraakt. Dat is vele malen erger dan eens wat vaker “nee” zeggen om een ander maar niet te hoeven kwetsen.
